Koszty zużycia wody   

W ostatnich dniach kwietnia członkowie naszej spółdzielni otrzymali rozliczenie kosztów zużycia wody i odprowadzania ścieków za okres od 01.08.2023r. do 31.01.2024r., które wykonane zostało w oparciu o obowiązujący Regulamin rozliczeń dostawy wody zimnej i odprowadzania ścieków w zasobach S.M. „Górnik” w Katowicach. Jego podstawą prawną  jest ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z dnia 7 czerwca 2001r.

Po przekazaniu rozliczeń pojawiły się  pytania dotyczące rozliczenia kosztów zużycia wody. Pokrótce, przez pryzmat przepisów prawnych oraz różnych  uwarunkowań, pragniemy udzielić wyjaśnień na najczęściej zadawane pytania:   

W oparciu o jakie przepisy następuje rozliczenie kosztów zużycia wody?

Obowiązek rozliczenia kosztów dostarczonej do budynku wody i odprowadzanych ścieków nakłada na właściciela oraz zarządcę budynku wielolokalowego ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków z dnia 7 czerwca 2001r. Ustawa ta wprowadza jednocześnie rygor, aby suma obciążeń za wodę i ścieki nie była wyższa od ponoszonych przez właściciela lub zarządcę na rzecz przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego (art. 26 ustawy).

Artykuł 26 ust. 2 w/w ustawy stanowi, jeżeli odbiorcą usług jest wyłącznie właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego lub budynków wielolokalowych, jest on obowiązany do rozliczenia kosztów tych usług. Suma obciążeń za wodę lub ścieki nie może być wyższa od kosztów ponoszonych przez właściciela lub zarządcę na rzecz przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.

Co to jest niebilansująca masa wody i jak jest rozliczana ?

Niebilansująca masa wody jest to różnica pomiędzy wskazaniem wodomierza głównego, a sumą wskazań wodomierzy indywidualnych.

Zgodnie z art. 26 ust. 3 w/w ustawy właściciel lub zarządca budynku wielolokalowego lub budynków wielolokalowych dokonuje wyboru metody rozliczania różnicy wskazań wodomierza głównego i sumy wskazań wodomierzy zainstalowanych w lokalach. W naszej Spółdzielni  kwestię tę reguluje zapis § 7 Regulaminu rozliczeń z tytułu dostawy wody zimnej i odprowadzania ścieków w zasobach S.M. „Górnik”  w Katowicach zatwierdzonego  uchwałą Rady Nadzorczej nr 34/2018 z dnia 16.07.2018r.

Dlaczego powstaje  różnica pomiędzy wodomierzem głównym a sumą wskazań wodomierzy indywidualnych?

Różnice pomiędzy wskazaniami wodomierza głównego w węźle, a sumą wskazań wodomierzy indywidualnych występują praktycznie zawsze i zostały przewidziane w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 23 października  w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wodomierze oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych ( Dz.U 2007,nr 209, poz. 1513) jak również dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady MID.

Problem niedoborów w bilansie wody powstaje z faktu rozliczania się spółdzielni  z mieszkańcami na podstawie indywidualnych liczników mieszkaniowych, których suma wskazań nigdy nie jest równa wskazaniu wodomierza głównego w węźle.

Główną przyczyną powstania różnic w bilansie wody jest fakt, że w budynkach wielolokalowych układ pomiarowy (służący do rozliczania kosztów zużycia wody) składa się z kilkudziesięciu lub kilkuset urządzeń pomiarowych w postaci wodomierzy, z których każdy cechuje się pewnymi właściwościami metrologicznymi. Najważniejszą z nich jest tzw. klasa dokładności, implikująca określony dopuszczalny błąd pomiaru.

Kolejną przyczyną jest nierejestrowanie przez wodomierze mieszkaniowe przecieków w instalacjach wewnętrznych spowodowane czynnikami technicznymi lub wypływem wody poniżej progu rozruchowego. Próg rozruchu wodomierza jest to próg poniżej którego wodomierz albo nie pracuje, albo jego wskazania obarczone są błędem pomiaru bliskim 100%.

Czy w rozliczonym okresie nastąpił wzrost opłaty za 1 mᶟ wody i odprowadzania ścieków?

Zgodnie z decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gliwicach Państwowego Gospodarstwa Wodnego „Wody Polskie” w rozliczanym okresie   obowiązywały następujace stawki za 1mᶟ zimnej wody i odprowadzania ścieków:

Zastosowanie powyższych stawek widoczne jest na indywidualnym rozliczeniu w pkt.4 “Rozliczenie indywidualne”

Dlaczego w indywidualnym rozliczeniu w pkt 3 Rozliczenie węzła pokazywany jest tylko koszt niebilansującej się masy wody bez mᶟ  niebilansującej sie masy wody?

Opłaty za dostarczoną wodę i odprowadzenie ścieków regulowane są przez mieszkańców na podstawie wskazań wodomierzy indywidualnych zamontowanych  w lokalach, zaś przez spółdzielnię zgodnie ze wskazaniami wodomierza głównego zainstalowanego  w węźle – według cen ujętych w taryfach dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków. Koszt niebilansującej się masy wody  wynikający z różnicy pomiędzy wskazaniami wodomierza głównego a sumą wskazań wodomierzy indywidualnych  rozliczany jest na wszystkich użytkowników proporcjonalnie do liczby lokali w danym węźle zgodnie z zapisem  § 7 w/w regulaminu.

Do czasów kiedy rozliczenie zużycia wody I odprowadzania ścieków wykonywane było wg jednej stawki za 1 mᶟ na indywidualnym rozliczeniu w pkt 3 pokazywane były mᶟ niebilansującej się masy wody. W aktualnym rozliczeniu, z uwagi na zróżnicowaną cenę wody, obowiązującą w okresie rozliczeniowym, nie wykazano tego w tej pozycji.

Jakie działania podjęła spółdzielnia w celu minimalizacji niebilansującej się masy wody?

Służby techniczne Spółdzielni prowadzą systematyczne działania zmierzające do minimalizacji niebilansującej się masy wody poprzez:

  • przeprowadzanie kontroli instalacji w budynkach pod względem szczelności; 
  • przeprowadzanie wyrywkowych kontroli w mieszkaniach w celu sprawdzenia prawidłowości działania wodomierzy a także prawidłowości podłączeń urządzeń pobierających wodę;
  • sukcesywne przeprowadzanie wymiany pionów wodno-kanalizacyjnych;
  • okresową wymianę wodomierzy w ramach legalizacji i montaż wodomierzy z modułem radiowym pozwalający na odczytanie wszystkich wodomierzy w tym samym czasie;
  • wyrywkowe zgłaszanie wodomierzy głównych do przeprowadzenia ekspertyzy  w Obwodowym Urzędzie Miar w celu sprawdzenia prawidłowości działania.

Czy firmy zewnętrzne  obciążane są kosztami za zużyta wodę I odprowadznie ścieków?

Tak. Firmy zewnętrzne  zgodnie z zawartą umową na podstawie wystawionej  faktury przez spółdzielnię  obciążane są kosztami zużytej wody I odprowadzenia ścieków. Koszt ten pomniejsza koszty poniesione w węźle i przyjęte do rozliczenia. Nie wpływa na wysokość kosztu niebilansującej się masy wody.

Co to jest węzeł?

Węzeł to budynek, klatka,  lub zespół budynków rozliczanych w oparciu o wskazania tego samego układu pomiarowego, stanowiącego własność dostawcy, na podstawie zawartej z nim umowy.

Przykładowe węzły rozliczeniowe w S.M. “Górnik”:

  • Węzeł  składający się z 1 wodomierza głównego i   17 wodomierzy indywidualnych;
  • Węzeł składający się z 2 wodomierzy głównych  i 133 wodomierzy indywidualnych;
  • Węzeł składający się z 9 wodomierzy głównych  I 878 wodomierzy indywidualnych.

Kiedy wodomierz glówny zgłaszany jest do przeprowadzenia jego ekspertyzy?

Spółdzielnia zgłasza wodomierz/e do ekspertyzy w sytuacji gdy wskaźnik niebilansującej się masy wody  utrzymuje się na poziomie ok. 10%.

Pracownicy Katowickich Wodociągów demontują zgłoszony wodomierz przekazują  go do ekspertyzy, a  w jego miejsce montują nowy. Jeżeli przeprowadzona ekspertyza wykaże, że wodomierz działa prawidłowo w granicach dopuszczalnych błędów, o których mowa w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 23 października,  w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wodomierze oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, kosztami przeprowadzonej ekspertyzy obciążana jest dana nieruchomość, w której zamontowany był wodomierz.  W sytuacji, gdy ekspertyza wykaże, że wodomierz  przekroczył dopuszczalne błędy spółdzielnia nie ponosi kosztów przeprowadzonej  ekspertyzy, a Katowickie Wodociągi zgodnie z zawartą umową o dostawę wody i odprowadzanie ścieków przyznają korektę.

Ewa Paluch

kierownik Działu ds. Rozliczania Mediów SMG

Poniżej przykład wystawionego świadectwa ekspertyzy: